Uruchamianie gier wykonanych w programach z serii RPG Maker

W tym artykule postaram się rozwiązać wszelkie typowe problemy, jakie możecie napotkać chcąc zagrać w grę wykonaną w RPG Makerze. Co prawda w zdecydowanej większości gry warte uwagi są już przez samych twórców tak przygotowane, aby nie sprawiać żadnych problemów przy uruchamianiu, ale wiele starszych i mniej dopracowanych produkcji może mieć ich kilka. Podzieliłem tekst na części, żeby choć trochę ułatwić znalezienie rozwiązania.

Brak RTP

Jeśli uruchamiacie daną grę i na starcie wita Was komunikat o braku jakieś grafiki lub dźwięku, to najprawdopodobniej nie macie zainstalowanego pakietu RTP (Run Time Package). Jest to paczka domyślnych zasobów, które mogą być wykorzystane przez twórców w danej wersji programu do tworzenia gry. Jest ona wyodrębniona z programu by odchudzić projekty i należy ją pobrać osobno. Pozwala to na zmniejszenie wagi gier korzystających z tych samych zasobów. Oczywiście, wszystkie wersje RM pozwalają na stworzenie produkcji nie wymagającej niczego zewnętrznego do odpalenia, ale wielu początkujących twórców nie wie jak to zrobić.

No dobra, czyli co należy pobrać? Nie ma niestety na to prostej odpowiedzi. Po pierwsze, musimy wiedzieć w jakiej wersji programu została wykonana gra. Jeśli nie możemy znaleźć nigdzie takiej informacji, trzeba to wyczytać z samych plików gry. Przy nowszych wersjach programu jest to dość proste – wystarczy otworzyć plik game.ini (który musi się znajdować w katalogu z grą) w notatniku i odczytać wersję biblioteki w linijce „Library”. Powinno tam być Library=RGSSxxxe.dll, gdzie zamiast xxx będzie:

  • 100 – 104 dla RPG Makera XP;
  • 200 – 202 dla RPG Makera VX;
  • 300 – 302 dla RPG Makera VX Ace.

Uwaga – zamiast literki „e” może być też literka „j” (np: RGSS100j.dll) – nic to nie zmienia, jest to po prostu znaczek wersji językowej programu, w jakim powstała gra (e – angielska, j – japońska).

Jeśli mamy już to ustalone, wystarczy pobrać i zainstalować RTP od danej wersji programu, które znajdziemy pod tym linkiem.

A co ze starszymi wersjami RPG Makera? Tutaj sprawa jest bardziej skomplikowana, głównie przez fakt, że przez lata program nie miał oficjalnego tłumaczenia, a w tym czasie zdążyło narobić się trochę bałaganu – dla wersji 2000 i 2003 istnieje wiele niezgodnych ze sobą pakietów RTP. Jak ustalić z którego korzysta gra, w którą chcemy zagrać? Opiszę to w kilku krokach:

  1. sprawdzenie, czy w katalogu z grą znajduje się plik ultimate_rt_eb.dll – jeśli tak, projekt został stworzony w oficjalnej angielskiej wersji RM2k3 i możemy pobrać RTP z wcześniej podanego linku. Jeśli nie, gra została utworzona w nieoficjalnym RM2k3 lub RM2k;
  2. rozróżnienie, czy gra została utworzona w RM2k, czy w 2k3 – należy sprawdzić, czy w katalogu z grą znajdują się takie foldery jak: Battle2, BattleCharSet, BattleWeapon, Frame, System2. Jeśli ich nie ma, to można z dużym prawdopodobieństwem założyć, że gra została wykonana w wersji 2000;
  3. jeśli stwierdziliśmy, że mamy do czynienia z nieoficjalnym RM2k3 to RTP dla tej wersji można pobrać stąd (uwaga – jest to RTP z polskiej wersji programu, pozwala ono grać bez przeszkód w gry wykonane w angielskiej oraz polskiej wersji językowej, w przypadku ściągnięcia angielskiego RTP gry wykonane w polskiej wersji programu dalej mogą nie działać);
  4. jeśli mamy do czynienia z RM2k, musimy jeszcze sprawdzić wersję pliku RPG_RT.exe we właściwościach. Jeśli pojawi się nazwa „RPG Maker 2000 Value!” i wersja 1.6.1.0 – należy pobrać oficjalne RTP z tego samego linku co pozostałe RTP;
  5. jeśli natomiast powyższe informacje są inne, RTP należy pobrać stąd lub stąd (najlepiej pobrać oba zestawy, z tym że instalujemy je w kolejności, jaką wskazałem – niektóre gry wymagają obu do działania, a innym nie zaszkodzi).

UWAGA: Wszystkie instalacje należy przeprowadzać jako administrator, w przeciwnym wypadku zestawy mogą się zainstalować niekompletnie.

Brak bibliotek .dll

Ten punkt dotyczy nowszych wersji RM. Jeśli mamy zainstalowane odpowiednie RTP, a gra przy uruchamianiu wypluwa nam brak jakiegoś pliku .dll, to możemy je pobrać i wrzucić do gry ręcznie. Należy w tym celu sprawdzić w pliku game.ini, z jakiej biblioteki korzysta nasza gra, poszukać jej (są łatwo dostępne w Internecie), a następnie wrzucić do katalogu z grą. W przypadku RPG Makera XP jest pewien wyjątek – tu zawsze najlepiej znaleźć RGSS104e.dll i zmienić w game.ini wersję właśnie na taką, ponieważ starsze mogą w ogóle nie działać na 64-bitowych systemach operacyjnych.

Brak czcionek

Jeśli już udało nam się uruchomić grę, ale tekst w niej jest nieczytelny (lub zupełnie go brak), prawdopodobnie nie mamy w systemie odpowiednich czcionek. W przypadku gier z nowszych wersji makera twórcy zazwyczaj dorzucają folder w stylu „czcionka”, „font” albo coś podobnego – należy zawarty w takim folderze plik czcionki zainstalować w systemie (wrzucić do windows/fonts). Domyślnie gry powinny korzystać z typowych czcionek takich jak Arial lub Times New Roman – zmiana czcionki zależy tu wyłącznie od twórcy gry i jeśli nie dał żadnej informacji o czcionce jaką w grze wykorzystuje, to może być trudno ustalić jej nazwę.

W przypadku RM2k3 czcionki powinny się nam zainstalować razem z RTP, gdyby jednak tak nie było, to gry z tego makera zazwyczaj wykorzystują 2 czcionki – MS Mincho i MS Gothic – wystarczy je pobrać i zainstalować.

W przypadku RM2k sprawa jest bardziej skomplikowana, ponieważ czcionki, które instalują się razem z RTP, nie są dostosowane do języka polskiego (zamiast ogonków wskakiwać będą litery cyrylicy). Jeśli chcemy grać wyłącznie w angielskie gry nic nie stoi na przeszkodzie, by tak to zostawić, jednak dla polskich gier należy pobrać tę paczkę z czcionkami i zainstalować z niej RM2000_PL.fon oraz RMG2000_PL.fon.

Problemy z działaniem samej gry (ddraw error i inne)

Ten punkt dotyczy głównie RM2k/3, ale raczej nie występuje w oficjalnej wersji RM2k3 i nowszych makerach.

Większość programów jest już dość stara i nie zawsze chce dobrze działać na najnowszych systemach operacyjnych. Dodatkowo sprawy nie poprawia fakt wymuszonego pełnego ekranu na starcie gry.

Sam problem objawia się spowolnieniami, miganiem ekranu i rozmazaniem, a w najgorszym wypadku nieodpaleniem gry w ogóle. Jeśli projekt nam się uruchamia, wystarczy kliknąć F4 i można się cieszyć grą w oknie, która podobnych problemów mieć nie powinna. Jednak jeśli komputer nie pozwala nam nawet danej gry odpalić, musimy się wspomóc zewnętrznymi programami. Tutaj jest kilka rozwiązań, niektóre nawet dedykowane specjalnie dla RM, jednak ja opiszę tylko jedno, które według mnie działa najlepiej. Jest nim użycie programu DxWnd.

Program należy ściągnąć, wypakować i uruchomić. Później przeciągnąć do niego exe gry z makera, którą chcemy odpalić – uruchomi nam się konfiguracja: w „Generic” należy mieć zaznaczone „Run in Window”, potem w „Position” można dla kosmetyki zaznaczyć „Hide desktop background” i należy ustawić wielkość okna na wielokrotność 320×240 (najlepiej jak największą, jaka tylko nam się zmieści na ekranie), można też zaznaczyć „Desktop center”. Zapisujemy poprzez kliknięcie OK i odpalamy naszą grę dzięki programowi DxWnd. W ten sposób można też grać w gry z innych wersji RM, jeśli z jakichś powodów pełny ekran nie chce nam działać, a chcemy mieć większy obraz niż 640×480 pikseli.

To chyba tyle jeśli chodzi o to zagadnienie, mam nadzieję, że niczego nie pominąłem. Jeśli wystąpią u Was inne problemy lub zaprezentowane rozwiązania się nie sprawdzą – można męczyć mnie mailem, chętnie pomogę. Niestety, nie można prosto wyczerpać tego tematu, wiele zależy od samej gry – pomijając już nawet błędy, jakie twórca mógł zrobić podczas tworzenia, jest jeszcze kilka rzeczy, które mogą uniemożliwić nam granie w dany tytuł. Na przykład popularne kiedyś patche dla wersji RM2k/3, które mogą mieć problemy na nowych systemach, czy jakiekolwiek inne niestandardowe rozwiązania. Mimo wszystko przy bardziej nietypowych sytuacjach można też szukać pomocy od ludzi bardziej obeznanymi w temacie RM, np. na RM Network albo Tsukuru Archive.

Dragon Kamillo

Dodaj komentarz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.